ATAPAN havlu radyatörleri 2 farklı en ve 4 farklı boy ölçüsünde tüm
ihtiyaçlarınıza cevap verecek ısı kapasitelerinde
ISITICI ELEMANLAR
¢ÇIPLAK BORU ISITICILAR
Düz Borular
Kanatlı Borular
¢RADYATÖRLER
*Döküm radyatör
*Hastane tipi (Hilden)
-Kolonlu tip
-Çelik radyatör
*Panel radyatör
*Alüminyum
radyatör
¢KONVEKTÖRLER
Endüstriyel Tip
Konvektörler (Sıcak Hava Apareyleri)’ dir.
Doğal Çekişli
Konvektörler
Üflemeli Konvektörler
¢RADYANT ISITICILAR
Radyant ısıtıcılar
ikiye ayrılırlar:
Sıcak sulu
radyant paneller,
Doğal gazlı sulu
radyant paneller
Endüstride kullanılan
radyant ısıtıcıların çeşitleri:
Açık alevli
radyant plakalı ısıtıcılar
Boru radyant
ısıtıcılar
¢ÇIPLAK
BORULAR
1. Düz Borular
Isıtıcı elemanların en basit şeklidir. Yatırım maliyeti yüksektir,
fakat kolay uygulanabilirlik ve kolay temizlenebilme üstünlükleri vardır. Genellikle
seralardakullanılırlar. Anma çapları 1'' parmak ile 4'' parmak arasında
değişmektedir. İçinden sıcak su veya buhar geçen, durgun havaya
yerleştirilmiş düz borularda ısı transfer hızı çok düşüktür. Belirli bir ısı
yükünü karşılayabilmek için göreceli olarak uzun boru boylarına ihtiyaç
vardır.
2. Kanatlı Borular
Böylece boru dış yüzeyindeki durgun hava filminde, boru içindeki
sıcak su veya buhardan, boru dışındaki durgun havaya ısı akışında direnç meydana
gelir. Boru yüzeylerinden odaya olan ısı yayımının hava ile temastaki boru
dış yüzeylerinin büyütülmesi sayesinde artırılması esasına
dayanır.
Buhar veya su ile ısıtmada kullanılan ticari boruların çoğunda iç
yüzey, kanatlı dış yüzey oranı 1/10 – 1/30 oranında değişir.
Kanatlı Boru Üretiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler
1) Kanatla boru sıkı bir temas halinde olmalıdır.
2) Uygun kanat formları seçilmelidir.
3) Isıl verim iyi elde edilmelidir.
4) Borular kolayca temizlenebilir olmalıdır.
5) Çelik Borulu Serpantinler ile Bakır Borulu Serpantinlerin
Dezavantajları
Çelik boruluların ömürleri kısadır. Bakır boru alüminyum kanatlı
serpantinlerin ise kanat aralarına pislik dolması nedeniyle temizleme zorlukları
vardır.
Kanatlı Boruların Kullanıldıkları Yerler
Fan coil, sıcak hava apareyleri ve klima santrallerinde yüksek hava
hızları altında kullanılırlar.
KAYNAKLAR
1. Mimarın Tesisat El Kitabı, ISISAN Çalışmaları No:238
2. Firma Katalogları
3. Çeşitli Isısan Çalışmaları
¢RADYATÖRLER
Isı, çevreye ışınım (radyasyon) ve taşınım (konveksiyon) yoluyla
yayılır. 90/70°C sıcak sulu ısıtma tesislerinde ortalama yüzey sıcaklığı 80°C
olup, bu düşük sıcaklıktaki ışınım miktarı azdır.
Genellikle radyatörle ısının %20-40 ‘ı ışınımla, geri kalanı
taşınımla yayılır.
Radyatör çeşitleri:
a) Döküm radyatör
1. Hastane tipi (Hilden)
2. Kolonlu tip
b) Çelik radyatör
c) Panel radyatör
d) Alüminyum radyatör
Radyatörlerin ısıl güçleri üretici firmalar tarafından yaptırılan
standart deneyler sonunda (DIN 4704) belirlenir, sonuçlar firma kataloglarında yer
alır.
Radyatörlerin karşılaştırılması “norm ısıl gücü” ne göre
yapılır.
Norm ısıl gücü: 90°C su giriş sıcaklığı ve 70°C su çıkış
sıcaklığının bulunduğu durumda, ortam sıcaklığının 20°C ve basıncın 1
atmosfer (mutlak) iken radyatörün verdiği ısı miktarıdır. Böylece radyatördeki su
ile ortam havası arasındaki ortalama sıcaklık 60°C olur. Farklı sıcaklık ve
basınç şartlarında norm ısıl gücü düzeltilmelidir.
Radyatörlerin Karşılaştırılması (Konulara Göre)
1. Kapladığı hacim ve projeksiyon alanı
2. Ağırlık Isıl atalet ve montaj kolaylığı açısından...
3. Su hacmi ve ağırlığı fazla ise geç ısınıp geç soğurlar. En
fazla su hacmi dilimli çelik radyatörlerde bulunur. En ağırları döküm
radyatörlerdir. Ağırlık ve su hacminin getirdiği atalet dezavantajı sırasıyla
döküm, çelik, panel ve alüminyum radyatörlerdedir. Az su ağırlığı ve hacim ise
termostatik kontrole uygunluk açısından bir avantajdır. Su hacmi fazla ise genleşme
deposu da geniş olmalıdır. Çünkü depo için dikkate alınan su hacminin büyük bir
bölümü radyatörlerdedir.
4. Ömür
Korozyon (En iyisi döküm radyatördür. Ömrü 50 yıl, panel
radyatörünki ise 15-20 yıldır.) ve kireçlenme.
5. Estetik
6. Güvenlik
7. Toz tutma ve temizlenebilme
8. Basınca dayanıklılık Normal radyatörler 4 bar, özel üretimler 6
bar.
9. Gerekli ısıtma yüzeyi miktarı
Aynı ısıyı, aynı şartlarda ne kadar küçük yüzeyle verebiliyorsa
ısıl tasarım o kadar iyidir (en iyisi kolonlu ve perkolon döküm radyatörler, en
fazla ısıtma yüzeyi ihtiyaç alüminyum radyatörlerdedir).
10. Fiyat
Birim ısı gücü fiyatı.
Radyatör Seçiminde Yapılması Gerekenler
1. Dubleks yapılardaki dikey bağlantı boşluklarında, yüksek tavanlı
yapılarda ve merdiven boşluklarında ışınım oranı fazla olan yüksek radyatörler
(döküm veya panel) kullanılmalıdır.
2. Radyatörler pencere altına yerleştirilir. İyi yalıtılmış
yapılarda daha az olduğundan büyük ısı gücü olan ve derinliği fazla olan
radyatör tipleri seçildiğinde dilim sayısı az olacaktır. Bunun yerine örneğin PKKP
tipi panel radyatör yerine PK tiplisi kullanılır. Seçilen radyatör pencere altına
yayılmalıdır.
3. Niş (pencere altındaki bölüm) içersine yerleştirilecek
radyatörlerin yüksekliği, prapet yüksekliğinden en az 15 cm. daha az, yerden 7 cm.
daha yüksek olmalıdır. Böylece radyatör üstü ile prapet arası en az 8 cm. olur.
4. İşyerleri, okul, hastane gibi yerlerde toz tutmayan ve kolay
temizlenebilen tip radyatörler seçilmelidir.
5. Niş olmayan yerlerde ince tip radyatörler kullanılmalıdır.
6. Radyatör pencere altına konamıyorsa, duvar önüne yerleştirilir ve
yüksekliği de fazla olmalıdır.
7. Yüksek yapılarda basınca dayanıklı tip radyatörler seçilir.
8. Kombi cihazlı çelik radyatör kullanılan sistemlerde elektro
kimyasal çift oluşumu meydana gelirse radyatör veya cihaz değiştirilmelidir (galvanik
korozyon).
9. Su geçiş direnci farklı radyatörler aynı devrede birlikte
olamamalıdır (Döküm ve çelik radyatör birlikte).
10. Radyatörlerin gruplanırken 30 dilimden fazlasının bir arada
gruplanması pratik değildir. Uzun radyatörlere – 50 dilim de olsa – ters bağlantı
yapılmamalıdır. Kapasite değişmez.
Radyatörlerin Yerleştirilmesi
1. Isı kaybı 250 W/m2 ‘yi geçiyorsa bu yüzey mutlaka alttan
ısıtılmalıdır. En kritik olan yüzeyler pencerelerdir ve kontrolü yapılmalıdır.
2. Büyük salonlarda birden fazla pencere varsa her pencere altına
radyatörler dağıtılmalıdır. Eğer pencereler döşemeye kadar iniyorsa kısa tipli
radyatörler seçilir ve pencere ile aralarında mümkün olduğunca büyük bir
açıklık bırakılır.
3. Radyatör sadece iç duvara monte edilebiliyorsa bu duvar, ısı kaybı
en fazla olan dış duvara paralel olandır. Radyatör uzun ve ince tipli olmalıdır.
4. Banyo ve mutfakta imkan varsa radyatör asılmalı, yüksek ve ince
tipler tercih edilmelidir. Böyle bir olanak yoksa radyatör ısı gücünün
hesaplanandan %10 fazlası seçilerek (konveksiyon alanı azaldığından) yükseğe
asılır.
5. Klasik döküm radyatörler standartlarda döşemeden en az 70 mm.
yukarı ve tavandan 40 mm. yukarıda, pratikte ise duvara 10 mm.(maksimum) yakınlıkta
olabilir. Panel radyatörler ise duvardan yaklaşık 50 mm. açığa monte edilirler.
6. Radyatör dış duvar önüne yerleştirilecekse arkasındaki duvar en
az 3 cm. cam yünü veya eşdeğeri malzeme ile izole edilmesi yönetmelik gereğince
zorunludur. Ayrıca izoleli kısım radyatör projeksiyon alanını her taraftan 15 cm.
taşmalıdır (%3 tasarruf sağlanır).
7. Radyatörlerin önüne raf konmamalı, önü pano ile kapanmamalıdır.
Yoksa ısıl verimleri %3-15 mertebesinde düşer, konveksiyon alanı bozulur, ışınım
engellenir.
KAYNAKLAR
1. Essential Building Services and Equipment, F. Hall, Henemann Newnes,
1998
2. Sanitar Technik, Krammer Verlag, H. Feurich, 1993
3. Mimarın Tesisat El Kitabı, ISISAN Çalışmaları No:238, 1999
4. Demirdöküm Katalogları
5. Demirdöküm Web Sayfası
6. Firma Katalogları
7. Çeşitli Isısan Çalışmaları
8. İlgili Türk Standartları
9. İlgili DIN Standartları
EK BİLGİ :
Perkolon Döküm Radyatör
Uzun ömür ve sağlamlığı ile özellikle okul, hastane, kışla gibi
genel kullanım mekanlarında tercih edilmektedir. Dilimler halinde üretilmekte olup,
ihtiyaca göre gruplanmaktadır.
Özellikleri:
a) Uzun ömür,
b) Korozyona karşı dayanıklı dizayn üstünlüğü sayesinde
radyasyonla ve konveksiyonla homojen ısıtma,
c) Büyük ısı transfer yüzeyi,
d) Pürüzsüz yüzey,
e) Temizliği kolay,
f) Kolay gruplama ve montaj,
g) Farklı modeller : 7 cm.-22 cm arası genişlik, 43 cm – 98 cm.
arası yüksekliklerde.
EK BİLGİ :
Kolonlu Döküm Radyatör
Özellikle okul, hastane, kışla gibi genel kullanım mekanlarında
tercih edilmektedir. Dilimler halinde üretilmekte olup, ihtiyaca göre gruplanmaktadır.
Özellikleri:
a) Uzun ömür,
b) Korozyona karşı dayanıklı dizayn üstünlüğü sayesinde
radyasyonla ve konveksiyonla homojen ısıtma,
c) Büyük ısı transfer yüzeyi,
d) Pürüzsüz yüzey,
e) Temizliği kolay,
f) Kolay gruplama ve montaj,
g) Farklı modeller : 4 veya 6 kolonlu, 42 cm - 90 cm. arası
yüksekliklerde.
EK BİLGİ :
Dilimli Çelik Radyatör
Dilimler halinde üretilen radyatörler ihtiyaca uygun miktarda
gruplanmaktadır. Radyatörler astar boyalı olarak sevk edilip, istenen renkte son kat
boyanabilmektedir.
Özellikleri :
a) Ekonomik,
b) Çabuk ısıtma ,
c) Büyük ısı transfer yüzeyi,
d) Hafif, nakliyesi ve montajı kolay,
e) Pürüzsüz yüzey,
f) Temizliği kolay,
g) Farklı modeller : 16 cm - 22 cm. genişliklerde, 35 cm. - 90 cm.
arası yüksekliklerde.
EK BİLGİ :
Panel Radyatör
Panel radyatörler ince ve zarif dizaynı, yüksek ısıl gücü, düşük
su hacmi ile merkezi ve bireysel ısıtma sistemlerinde Türkiye'de ve Avrupa'da en çok
tercih edilen radyatör tipidir.
Özellikleri :
a) 5 farklı model : P, PK, PKP , PKKP, DKEK,
b) 30, 40, 50, 60, 75, 90 cm. yüksekliklerde,
c) 40 cm.'den 150 cm.'ye kadar 10'ar cm., 160 cm.'den 300 cm.'e 20 cm.
artan uzunluklarda,
d) Geniş ürün gamı,
e) En modern yüzey kaplama teknolojisi: korozyona karşı
dayanıklılığı ve boya tutma kabiliyetini artıran çinko fosfatlama, katoforez astar
boya ve epoxy-polyester elektrostatik powder-coating işlemleri ile radyatörler
boyanmaktadır,
f) Su kanalları hatveli olabilmektedir,
g) Yüksek ısıl güç,
h) Zeminden besleme sistemlerine uygun giriş ve dönüş borularının
aynı yönden bağlanmasına imkan veren, kompakt ventilli (termostatik kontrol imkanı
olan) ve kompakt tapalı (termostatik kontrol opsiyonu olmayan) radyatörler
i) 13 bar test basıncı,
j) RAL 9010 (beyaz) renkli,
k) Uzun ömür,
l) Garanti verebilme olanağı,
m) İnce ve zarif dizayn,
n) Estetik, dekoratif pürüzsüz yüzey ve özel panjur-kapak sistemi
sayesinde toz tutmama,
o) Temizliği kolay,
p) Montaj elemanları her yerde bulunabilir,
q) Hafif,
r) Nakliyesi ve montajı kolay,
s) TSE, DIN, BSI, NF, BAGUV gibi kalite belgeleri almış birçok firma
tarafından üretilmektedir.
EK BİLGİ :
Banyopan (Havlu Kurutucu)
Banyopanlar boru ve profillerin üstün kaynak teknolojisi ile
birleştirilmesi sonucu, ergonomik tasarım girdileri ve firmaların özgün dizaynları
ile üretilmektedir.
Özellikleri :
a) Radyatör gibi tesisata bağlı olarak çalışmaktadırlar.
b) Tasarımı ile özellikle banyo ve mutfaklarda hem ısınma hem de
havlu kurutma işlevlerine çözüm sunmaktadır.
c) Her türlü alanda kullanıma uygun 9 farklı model,
d) Farklı genişlik ve yükseklikler,
e) Estetik tasarım,
f) Elektrostatik toz boya ile beyaz renkte boyanmaktadır.
¢KONVEKTÖRLER
Öz olarak kanatlı borulardan oluşur. Bu kanatlı borular baca etkisi
yaratmak üzere bir kaset içine yerleştirilmiştir. Kasetin alt tarafından giren soğuk
hava kanatlı ısıtıcı borularda ısınır ve yükselen ısınmış hava kasetin üst
tarafından odaya verilir.
Konvektörlerle Radyatörler Arasındaki Farklar
1) Isı geçiş şekilleri farklılık gösterir. Konvektörlerde odaya
radyasyonla ısı yayımı çok azdır.
2) Baca etkisi dolayısıyla artan hava hızlarına bağlı olarak ısı
geçişi, %95-98 oranında konveksiyonla meydana gelir.
3) Konveksiyonla ısı geçişini artırmak için konvektörlerde kanatlı
boru kullanılır.
4) Isıtma yüzeylerine doğrudan temas etmek mümkün olmadığından
90ºC ‘den daha yüksek sıcaklıklarda akışkanla ısıtma yapılabilir.
5) 90ºC üstü sıcaklıkta akışkan kullanabilme özelliği sayesinde,
özellikle endüstriyel uygulamalarda, konvektörlerde yüksek sıcaklıkta kızgın su
veya buhar kullanılabilir.
Konvektör Çeşitleri
A. Doğal Çekişli Konvektörler
Hava hareketi tamamen kasetin yarattığı baca etkisiyle gerçekleşir.
Bu tiplerde kasetin yüksekliği ve hava giriş çıkış açıklıklarının düzeni
ısıl verim açısından çok önemlidir. Konvektör ısıtma gücünü ayarlamak için
hava akımını azaltıp çoğaltmak üzere hava klapeleri kullanılabileceği gibi
konvektöre giren su miktarını ayarlamak üzere kontrol vanaları da kullanılabilir.
Duvar, döşeme veya süpürgelik tipi konvektörler mevcuttur.
Döşeme tip konvektörlerdeki perde, konvektöre hava girişi
açısından çok önemli olup, üzerinin kapanmamasına dikkat edilmelidir. Döşeme tip
konvektörlerin üfleme tipleri de vardır. Yeni geliştirilen doğal ve cebri
konveksiyonlu tipler de bulunmaktadır.
B. Üflemeli Konvektörler
Hava hareketini sağlamak üzere radyal fanlar kullanılır. Fan
tarafından bir filtreden geçerek emilen hava, ısıtıcı borulardan geçerek odaya
üflenir.
Fan tarafından bir filtreden geçerek emilen hava, ısıtıcı borulardan
geçerek odaya üflenir. Bu düzenlemede fan altta, ısıtıcı borular ise üsttedir.
Bazı tiplerde hava girişine dış hava bağlantısı da yapılabilir. Böylece üflemeli
konvektör aynı zamanda havalandırma işlevini de yerine getirir.
Salon tipi cihazlar adı verilen bu konvektörler, otel lobileri, fuayeler
gibi daha geniş hacimlerin ısıtılmasında kullanılır. Kapasitelerine göre az yer
kapladığından ve çabuk ısıtma yapabildiklerinden tercih edilirler.
Konvektörlerde temizlik çok önemlidir. Özellikle üflemeli tip konvektörlerin
filtreleri çok çabuk kirlenir ve tıkanır. Bu yüzden okul gibi gerekli bakım ve
temizliğin yapılamayacağı yerlerle, tozlu ortamlarda konvektörler
kullanılmamalıdır.
Tavan yüksekliği 3,5 m.’den fazla olan yerlerde ısıtıcı olarak
radyatör kullanılması tavan seviyesinde ısı birikimi nedeniyle ekonomik ve konforlu
değildir. Vantilatörlü sıcak hava cihazları tava yüksekliğinin 5,5 metreden fazla
olduğu yerlerde pratik olabilir.
Isıl güç ayarı için genellikle devri kademeli olarak ayarlanabilen fanlar
kullanılır. Fan tamamen durdurulduğunda ise konvektörden yayılan ısı çok azalır.
Üflemeli tip kasetli konvektörlerde, 90/70 °C sıcak suda, ısıl güçler 2000-15.000
kcal/h aralığında olabilmektedir.
Endüstriyel Tip Konvektörler (Sıcak Hava Apareyleri)
Daha çok fabrika, depo, hangar, atölye gibi büyük hacimlerin
ısıtılmasında kullanılır. İdeal olarak yerden 2 m yüksekliğe yerleştirilirler.
Bu cihazlarda ısıtıcı akışkan olarak yüksek sıcaklıkta su veya buhar
kullanılır. Endüstriyel fanlı apareyler yerden 2m.’den yükseğe monte edildiğinde
hava emişi bir kanal ile yerden 30 cm yüksekliğe kadar indirilmeli, hava buradan bir
menfezle alınmalıdır.
Sıcak hava apareyleri’nin parçaları:
Salon tipi apareyler gibi bu cihazlar da
a) Kanatlı borulardan oluşturulan bir ısıtıcı batarya,
b) Yüksek devirli aksiyal veya radyal bir fan
c) Ayarlanabilen kanatçıklardan yapılmış bir hava çıkışını
içeren kasetten oluşmuştur.
Hava çıkışı aşağı doğru veya yatay olarak ayarlanabilir. Cihazın ısı gücü,
ısıtıcı akışkan ile bataryadan geçen hava arasındaki farka ve hava hızına
bağlıdır. Hava hızı ve sıcaklık farkı ne kadar yüksekse cihazın ısı gücü de
o kadar yüksek olur. Aksiyal fanlı tipler 90/70 °C sıcak su ile 50000 kcal/h ve radyal
tipler yine 90/70 °C sıcak su ile 75.000 kcal/h güce kadar ulaşabilir.
Kızgın su ve buhar kullanıldığında bir ünitede 100.000 kcal/h
gücüne kadar ulaşmak ılasıdır. Ancak cihaz seçiminde bütün ısıyı tek bir
cihazla sağlamak yerine homojen bir ısıtma sağlayacak şekilde çok sayıda cihaz
seçmek (her cihaz 8000 kcal/h – 16.000 kcal/h kapasiteleri arasında) daha uygundur.
Bu cihazların seçiminde ve yerleştirilmesinde bütün
ısıtılacak hacmin homojen bir şekilde ısıtılmasına, havanın insanların
çalışma düzeyine uygun bir şekilde üflenmesine ve rahatsız edici hava
akımlarının oluşmamasına dikkat edilmelidir.
Sıcak hava apareylerine taze hava bağlantısı da yapılabilir.
Bunların fanlarına, oda termostatı ve oda termostatı ve apereyin hava girişine monte
edilecek bir kanal termostatı ile kumanda edilerek, ortam sıcaklığı kontrol
edilmelidir.
Sabah işyerlerinde ilk çalışmada taze hava kapatılarak mahalin çabuk
ısıtılması sağlanır. İnsanlar çalışmaya başladıktan sonra taze hava açılır.
Sekonder Havalı Sıcak Hava Menfezleri Sistemi
Sıcak hava apareyleri ısıtma amacı ile kullanılır. Üfleme havası
sıcaklığı ortam sıcaklığından 8-12°C daha yüksek olduğundan, ortam
içinde uygun olmayan sıcaklık dağılımına neden olurlar. Hava sıcaktır ve yukarı
doğru yönlenir. Bu apareyler daha çok yüksek tavanlı geniş hacimlerde
kullanıldıkları ve buradaki insanların bulunduğu bölgenin sıcak havanın tavanda
toplanması nedeniyle- soğuk kalması nedeniyle ısıtmada bir dezavantaj oluşmaktadır
(atölye, hangar ve fabrikalar için). Bunun önüne geçmek için sekonder havalı
cihazlar geliştirilmiştir.
Bu cihazların üfleme kanatçıkları (jaluziler) çevre havasını da
sürükleyerek cihazdan çok büyük miktarda ve hızda çıkar. Üfleme sıcaklığı ile
ortam havası sıcaklığından birkaç derece daha yüksektir. Bu sayede izotermal
şartlara yakın ve atış mesafesi yüksek bir jet elde edilmektedir. Üflenen hava
yukarı kıvrılmayıp uzun mesafelere ulaşır, ortam havası ile karışır ve oda
içerisinde sıcaklık gradyanlarının oluşması önlenir. Enerji tasarrufu sağlanır.
Sekonder Havalı Sıcak Hava Menfezlerinin Çeşitleri
1) Duvar Tipi Sekonder Havalı Sıcak Hava Menfezleri Yatay üflemelidir.
2) Tavan Tipi Sekonder Havalı Sıcak Hava Menfezleri Düşey
üflemelidir.
KAYNAKLAR
1. Mimarın Tesisat El Kitabı, ISISAN Çalışmaları No:238
2. Firma Katalogları
3. Çeşitli Isısan Çalışmaları
¢RADYANT ISITICILAR
Radyant ısıtıcılar ikiye ayrılırlar:
a) Sıcak sulu radyant paneller,
b) Doğal gazlı sulu radyant paneller.
Radyant paneller düzenlenerek büyük hacimlerin tavandan sıcak su ile
ısıtılması mümkündür.
Bu ısıtıcılar şu ısıtma uygulamalarında tercih edilirler:
1) Tavan yüksekliği 6 m ve daha yukarı olan kapalı alanlarda,
2) Kısmen kapalı alanlarda,
3) Büyük bir hacimde, belli bir bölgenin ısıtılmasında,
4) Kısa süre için ısıtılmak istenen alanlarda.
Gaz yanması sonucu ısınan radyant panellerden ısı, yöneltildiği
yüzeye ışınımla (radyasyonla) taşınır. Kullanılacak bölgede radyasyonu keseci
cihaz (yüksek tezgahlar, otobüs, kamyon vb.) bulunmamalıdır. Radyasyon geçtiği hava
ortamını ısıtmadan, doğrudan ısıtılacak cismi ısıttığından verimli bir
ısıtma sağlanır. Isı daha sonra ısınan yüzeylerden taşınımla ortam havasına
geçer. Sonuçta bütün yükseklik boyunca eşite yakın bir sıcaklık profili elde
edilir ve lokal ısıtma yapılabilir.
Radyant Isıtıcılar ile Konvektörler Arasındaki Farklar
1) Konvektif ısınmada sıcak hava yukarıda toplanır ve lokal hava
yapılamaz. Radyant ısıtıcılı sistemler sıcaklığı bütün yükseklik boyunca
eşit yayar ve lokal ısıtma oluşur.
2) Konvektif ısınmaya göre %25-50 oranında enerji tasarrufu
sağlanır.
Endüstride kullanılan radyant ısıtıcıların çeşitleri:
a) Açık alevli radyant plakalı ısıtıcılar
Yüzey cinsi : Genelde seramik
Ortalama güç : Her kW
ısıtıcı gücü başına 14-24 m3/h havalandırma sağlanmalı
Max salon hacmi : 10m3
Sıcaklık
: 800-900°C
Isı yayma yoğunl. : 50-130 kW/m2
b) Boru radyant ısıtıcılar
Boru
şekli : U
veya düz
Boru
çapı
: 65-104 mm.
Boru
cinsi :
Çelik
Çalışma prensibi : Bir uçtan yakılan gaz
diğer uçtaki fan yardımı ile çekilmekte ve yanma ürünleri dışarı atılmaktadır.
Boru boyu : 7 m. ’ye kadar
Ortalama güç : 18 kW
Radyant ısıtıcılarda yanma emniyeti, alevin iyonizasyonu yöntemiyle
sağlanır. Ateşleme pilot alevle veya otomatik ateşleme düzeni (en iyisi) ile
gerçekleştirilir. Isıtma kontrolü büyük ısıtıcılarda, oda termostatı
yardımıyla tam otomatik olarak gerçekleştirilir.
Tesisat planı yapılırken gaz kaynağı ve sayacının yerleşimi ile
elektrik kaynağını yeri dikkate alınmalıdır.
KAYNAKLAR
1. Essential Building Services and Equipment, F. Hall, Henemann Newnes,
1998
2. Mimarın Tesisat El Kitabı, ISISAN Çalışmaları No:238, 1999